მზიური ბავშვობა

სასიამოვნოდ მოსასმენ საბავშვო სიმღერაზე ქართული საზოგადოების რეაქცია მაფიქრებინებს რომ ქართული საზოგადოება არის ავად და რაოდენ უცნაური არ უნდა მოგეჩვენოთ ამაყობს დაავადების სიმპტომებით. დაავადების სიმპტომები მიაჩნია “პროგრესულობის” და “წარმტებულობის” ნიშნად. სიტუაცია უაღრესად გროტესკულია, წაროიდგინეთ კიბოთი დაავადებული ნაცვლად იმისა რომ თავის მდგომარეობას აცნობიერებდეს მეტასტაზებით ამაყობდეს. შეიძლება ვიდავოთ რა არის დაავადების მიზეზი? ქართული ტელეარხების ფაშისტური რიტორიკა, ენჯეო სექტორი, ქართული ამპარტავნობა პატარა ერის კომპლექსები?

როდესაც ფაშისტურ გერმანიაში ტოლსტოის და პუშკინის წიგნებს წვავდნენ, ბლოკადაში მოქცეულ ლენინგრადში მშიერი ლენინგრადელებისთვის სიმფონიური ორკესტრი ბეტხოვენის მეცხრე სიმფონიას უკრავდა. ერთერთი მიზეზი ომში გამარჯვების ალბათ ესეც იყო, რუსეთი არ იყო ჩაფლული სიძულვილის ისეთ ჭაობში როგორშიც ნაცისტური გერმანია. დასავლურ-რუსულ გეოპოლიტიკური მეტოქეობის ფონზე სასაცილოდ გამოიყურება საქართველოს ამბიციები. ბევრ ქართველს მართლა გულწრფელად სჯერა რომ რუსეთს მხოლოდ სამხედრო სფეროში ჩამორჩება, ეს მაშინ როცა ინტელექტუალური, ეკონომიკური და კულტურული თვალსაზრისით ჩამორჩენა გაცილებით დიდია.

ისიც კი გავიგონე მზიურის საწინააღმდეგოდ არაფერი გვაქვს, მაგრამ საბჭოთა სიმბოლიკა აკრძალული არისო სააკაშვილის რეჟიმის დროს მიღებული კანონით.ბერლინის ცენტრში იყიდება საბჭოთა ჰერალდიკა. არავის არ მოსვლია თავში აზრად ტოლობის ნიშანი დაესვა საბჭოთა და ნაცისტურ სიმბოლოკას შორის. ამიტომ გირჩევნიათ მზიურს თავი დაანებეთ და გააუქმეთ სულელური კანონი რომელიც ისედაც ვერ სრულდება.

Advertisements

რატომ ვანიჭებ უპირატესობას ფეისბუკს

ჩემ ინგლისელ კოლეგასთან და ამხანაგთან მქონდა საუბარი. ვუთხარი რომ ინტრავერტებს და ექსტრავერტებს განასხვავებს ელექტრონული ფოსტა და მობილური ტელეფონი. ინტრავერტები უპირატესობას ანიჭებენ ელექტრონულ ფოსტას, როგორც ურთიერთობის არაპირდაპირ ფორმას. მიპასუხა რომ მას საერთოდ არ სურს ადამიანებთან ურთიერთობა, ამიტომ არ განასხვავებს ელექტრონული ფოსტას და მობილურ ტელეფონს. ვინც არ იცით ეს არის ბრიტანული დუხი.

მე პირადად ხალხი მხოლოდ იმისთვის მჭირდება რომ დროდადრო ჩემი იდეები გავაცნო. თავად ხალხის აზრი ნაკლებად მაინტერესებს. ამიტომ მობილურ ტელეფონს და ელექტრონულ ფოსტას შორის უპირატესობას ვანიჭებ ფეისბუკს.

ჭვრეტითი ცხოვრება / Vita Contemplativa შათირიშვილი ზაზა, გამოშვების წელი: 2017

http://laterna.ge/?cat=54&show=19699&lang=geo#.WxFB4yC-mUk

ზაზას წიგნი ცალსახად უმნიშვნელოვანესი ნაშრომია 21-საუკუნის საქართველოს ინტელექტუალურ ლანშაფტში. იმის გასაგებად, შესაცნობად რასაც თვალით ვერ ხედავ, საჭიროა მჭვრეტელობითი ცხოვრება. ამიტომ მჭვრეტელობითი პრაქტიკა, რელიგიური გამოცდილება, მოცალეობა, ძველი ბერძნებისთვის ერთი მოვლენა იყო. ამით პლატონიზმი თავისი არსით პრექტრისტიანული მოძღვრებაა. მერე ხდება დანაწევრება განსაკუთრებით დეკარტის შემდეგ როდესაც აზროვნება პროფესიის ფორმას იღებს და პროფესია კიდევ ყოველთვის შრომას უკავშირდება და არა სულიერებას.

არის კიდევ ერთი მომენტი, აზროვნების ფორმალური აპარატის, მათემატიკის განვითარება. ანალიზური მეთოდი ასევე გაძლევს საშუალებას ახსნა და გაიგო ის რასაც ვერ ხედავ. ოღონდ ტრანსცედენტური გამოცდილების, მოცალეობის, მჭვრმეტელობის და საბოლოო ჯამში სულიერების გარეშე. ჰუსერლი როდესაც მეცნიერების კრიზისზე წერდა რეალურად ამას გულისხმობდა, რომ მოხდა ყველაზე საშინელი რამ, ცოდნა გახდა პოზიტიური. ანალიზური აპარატის და აზროვნების პროფესიონალური ფორმების შემდეგ ყველა სხვა პრაქტიკა აღიქმება როგორც მოძველებული და ნაკლებად ეფექტური “ფორმატი”. მე უფრო სკეპტიკური ვარ განწყობილი ვიდრე ზაზა. ინტელექტუალურ ცხოვრებაში და აზროვნების ანალიზურ ფორმებში არ არის ადგილი სულიერებისთვის. თუ სულიერების პრაქტიკა სადმე კიდევ არსებობს, ის უნდა ვეძებოთ სადმე სხვაგან, ინტელექტუალური აზროვნებისგან შორს. დელიოზი ასეთ ადგილს კინოში ეძებდა პრერეფლექსიურ “სახე მოძრაობაში” როდესაც ანალიტიკურ აზროვნებას დრო არ ჰყოფნის, ანალიტიკურ აზროვნება იგვიანებს და ვერ აღიქვავს მოვლენებს ხანიერებაში. თუმცა რა იცოდა დელიოზმა რომ კინო ხელოვნების ყველაზე ხანმოკლე დარგი აღმოჩნდებოდა და დამთავრდებოდა 1986 წელს.

ჟან ბორდიიარი თავის ბოლო ნაშრომში “რატომ არ გაქრა ყველაფერი” წერს:
როდესაც მე ვლაპარაკობ ადგილზე, ის უკვე გაქრა, როდესაცმე ვლაპარაკობ ადამიანზე ის უკვე მოკვდა, როდესაც მე ვლაპარაკობ დროზე, ის უკვე გავიდა” ჩემი აზრით Vita Contemplativa არის წიგნი იმაზე რაც უკვე გაქრა, მოკვდა და დამთავრდა.

სინანული და სიბრალური

როდესაც ჩემზე თუნდაც რამოდენიმე წლით ახალგაზრდა ადამიანებს ვაკვირდები, მაოცებს მათი ინტელექტუალური და ესტეტიური გამოცდილების სიმწირე. ჩემი თაობა ფაქტიურად ბოლო, წარმავალი თაობაა რომელსაც გააჩნია დიდი ტექსტების აღქმის უნარი. ბროდსკი იტყოდა “იხტიოზავრის შური ამების მიმართ”, თუმცა შური მე ნამდვილად არ მალაპარაკებს. მხოლოდ სინანული იმის გამო რაც მოხდა და სიბრალური მათ მიმართ ვინც რჩება.

მასშემდეგ რაც დასავლეთში გადავედი საცხოვრებლად აღმოვაჩინე რომ ევროპაში ასეთი წყვეტა გაცილებით უფრო ადრე მოხდა 60-70-იან წლებში. ამიტომ ესტეტიური და ინტელექტუალური გამოცდილების მქონე ადამიანს დასავლეთში არათუ ჩემ თაობაში, წინა თაობაშიც ვერ ნახავთ. ყველგან პრიმიტივიზმი და სტრუქტურები რომელბიც მათი შემადგენელი ელემენტებისაგან დამოუკიდებლად განაგრძობენ ფუნქციონირებას. ისე როგორც ფუტკრების სკა დამოუკიდებელია ცენტრალური ნერვიული სისტემის არ მქონე მწერებისგან და ფუნცქიონირებს სტრუქტურის პრინციპით.

საბჭოთა კავშირმა მოახდინა პიროვნების ინსტიტუტის კონსერვაცია და დროში გადაწია ანთროპოლოგიური კატასტროფა.60-70 დასავლეთის ექომ დღეს მოღწია ჩვენამდე და რადგან რედუქციის პროცესი უკვე დაგვიანებულია გროტესკული ფორმა მიიღო. დღეს ქართველი ქლაბერები, ჰიპსტერები, პროგრესული სტუდენტობა ითხოვს დიდ ნარატივზე უარის თქმას მაშინ როცა არანაირი შინაარსი უკვე აღარ გააჩნიათ, მოითხოვენ შუალობას მაშინ როცა აღარ გააჩნიათ არანაირი სიღრმე, მოითხოვენ კულტურის ტვირთზე უარის თქმას მაშინ როცა დიდი ხანია უკვე პრიმიტიულები არიან.

აქცია, კონტრაქცია და ლუზერი საქართველო

ქართული სახელმწიფოს და საზოგადოების წინაშე დგას რამოდენიმე ეგზისტენციალური პრობლემა: 1) ტერიტორიული მთლიანობა 2) პოლიტიკური სუვერენიტეტის შენარჩუნება 3) ეკონომიკური ჩამორჩენის დაძლევა 4) განათლების სისტემის რეფორმა.

სამწუხაროდ ქართული სახელმწიფო და ქართველი საზოგადოება აღმოჩნდა უძლური დაეძლია თუნდაც ერთი ეგზისტენციალური პრობლემა. ის რომ კიდევ ვარსებობთ, უფრო ინერციის ფაქტია და არა ჩვენი ლოგიკური მიზანმიმართული პოლიტიკის შედეგი.

საზოგადოება რომელიც ვერ ახერხებს ეგზისტენციალური სასიცოცხლო პრობლემების დაძლევას, იგონებს ცრუ ინფანტილურ ამოცანებს და მათი გადალახვით ცდილობს წარმატების ცრუ თვითკმაყოფილებას მიეცეს. ამის მაგალითია ბოლო პერიოდში განვითარებული მოვლენები რომელშიც ყველა დაპირისპირებული მხარე წარმატებას ხედავს. ქციის მხარამჭერები თვლიან რომ გაიმარჯვეს, ოღონდ არ იციან რას მიაღწიეს იმიტომ რომ არ იცოდნენ რას ითხოვდნენ, კონტრაქციის მხარდამჭერები თვლიან რომ ძალის დემონსტრაცია მოახდინეს და რუსთაველი გაწმინდეს, მთავრობის მხარდამჭერები კი თვლიან რომ მთავრობამ ბრძნული მოქმედებით განმუხტა და ქულები ჩაიწერა. ყველა კმაყოფილია ვითარებით მაშინ როცა ქვეყანაში არაფერი არ შეცვლილა და ერთადერთი თუ რამე შეიცვლება იქნება ნარკოტიკების მოხმარების და რეალიზაციის გაიოლება.

ენა საზოგადოებაზე უფრო ღრმა და სენსიტიურია, უფრო ზუსტად გამოხატავს ვითარბეას. ტერმინები რომელთა აქტუალიზებაც მოხდა ამ დღეებში “აქვია” და “კონტრაქცია” გვიჩვენებს რომ შინაარსი საერთოდ აღარ არის საჭირო, რადგან აქციას რომლის მიზნები თავად ორგანიზატორებმა არ იციან, დუალურად უპირისპირდება კონტრაქცია და ორივე ამ დაპირისპირებაში იძენენ შინაარსს.

რიმანის, ლებეგის და დანჟუას ინტეგრალები

25 წელია სათვალე მჭირდება. პატარა მინუსი -2. ვთვლიდი რომ ასაკთან ერთად + რომ სჭირდება ხალხს, მე 0-ზე გავიდოდი, არწივის მხედველობა მექნებოდა. ადრე ყოველთვის კითხვისას სათვალეს არ ვიხსნიდი, მაგრამ ამ ბოლო დროს დისკომფორტის შექმნა დამიწყო. ვიფიქრე მოვიდა უსათვალობის დრო. ექიმმა კი მითხრა პლიუსი გჭირდებაო. ვკითხე მინუსიდან პლიუსზე ისე როგორ გადავიდა 0 რომ არ გაიარაო. მთელი კონტინიუმი, სიმრავლეთა სიმძლავრე, ნატანსონი და კოლმოგოროვ ფომინი ამას ამბობს. იმან კიდე პლიუსთან ერთად მინუსი ისევ გჭირდებაო და თანაც ცოტა გაზრდილაო.

საბოლოოდ დავრწმუნდი რომ ცხოვრება და სიცოცხლე უპრიმიტიულესი პროცესია რომელიც არ ჯდება ნამდვილი ცვლადის ფუნქციათა თეორიაში. რამდენიც არ უნდა იკვლიო რიმანის, ლებეგის და დანჟუას ინტეგრალები, საბოლოო ჯამში ორი კვადრატული მეტრი გჭირდება. როგორც ვენიჩკა ეროფეევი იტყოდა ცხოვრება მაინც გააბითურებს თქვენ უმაღლეს და ელემენტარულ მათემატიკას. არ არის მასში არც ლოგიკა, არც სამართლიანობა და არც საზრისი.

პირველი მაისის სიღატაკე

სამეცნიერო და სამრეწველო რევოლუციამ შეცვალა დაქირავებული შრომის ხასიათი. თუ ადრე კაპიტალიზმი პროლეტარიატის მძიმე ფიზიკური შრომის ხარჯზე ითვისებდა Mehrwert-ს прибавочная стоимость (ქართული ტერმინი არ ვიცი), დღევანდელ პოსტინდუსტრიულ საინფორმაციო საზოგადოებაში პროლეტარიატი საჭირო აღარ არის. ის ჩაანაცვლა ტექნიკამ. შრომამ კი ექსპლუატაციის ნაცვლად მიიღო საჩუქრის ფორმა რასაც ეტიმოლოგიურად კარგად ასახავს გერმანული სიტყვა Arbeitgeber ქართული დამსაქმებელი არ გამოხატავს შინაარს, უფრო ზუსტია რუსული Работодатель.

სამუშაო დღეს განიხილება საჩუქრად რომელიც დაქირავებულს მიეცემა არა იმიტომ რომ მისი შრომა აუცილებელია, არამედ იმიტომ რომ მოხდეს მისი სოციალიზაცია. ეს მოვლენა მშვენივრად არის ასახული კოსტა გავრასის ფილმში Le couperet. შრომა იმიტომ კი არ არის საჭირო რომ იარსებო, არამედ იმისთვის რომ იყო წარმატებული.

ტრადიციული დაყოფის პროლეტარიატი/ბურჟუაზია ნაცვლად დღეს განვითარებულ სამყაროში მოქმედებს დაყოფა ლუზერებად და ვინერებად თუმცა ამ დაყოფას არა აქვს კლასობრივი შინაარსი. პროლეტარიატმა როგორც კლასმა დიდი ხანია უკვე შეწყვიტა არსებობა.

ამრიგად ევროპელი მარქსისტებისთვის გასული საუკუნის 60-იან წლებში მწვავედ დადგა პრობლემა, თუ ვინ შეიძლება გამხდარიყო შეცვლილ ვითარებაში რევოლუციის მამოძრავებელი ძალა პროლეტარიატის არარსებობის პირობებში? კულტურულ მარქსიზმს ასეთ ძალად მიაჩნია უმცირესობები: სექსუალური უმცირესობები, ნარკომანები, პრასტიტუტკები, მუსულმანი ტერორისტები, შავკანიანები. კულტურული მარსიზმის აზრით ამ ჯგუფების რევოლუციური მუხტი მათი მარგინალური სტატუსიდან გამომდინარეობდა. თუმცა ლიბრალებმა მოახერხეს უმცირესობების ლეგალიზაცია და ხშირ შემთხვევში პოზიტიური დისკრიმინაცია.
ამიტომ მოყოლებული გასული საუკუნის 90-იანი წლებიდან, მემარცხენეობაზე როგორც პოლიტიკურ მიმდინარეობაზე საუბარი უსაგნო თემად იქცა, რადგან მემარცხენეობა დასავლეთში დანიხილება ლიბერალური იდეოლოგიის ნაწილად.

ერთხელ მაინც თუ მოხვდებით ბერლინის საპირველმაისო დემონსტრაციაზე. ვის არ ნახავთ იქ, ტრანსგენდერებს და ჰომოსექსუალებს, ფემინისტებს და ბურჟუა ოჯახების შვილ ჰიპსტერებს, ნარკომანებს, ლოთებს, ასოციალური ქცევის ინდივიდებს, სულიერად დაავადებულ ადამიანებს. ერთადერთი ვისაც ამ დემონსტრაციაზე ვერ ნახავთ არის აუდის, მერსედესის, სიმენსის მუშები
რომლებსაც უკვე დიდი ხანია აღარ მიაჩნიათ საკუთარი თავი პროლეტარიატად და არ თვლიან რომ ვინმე მათ ექსპლუატაციას ეწევა.

შეიძლება ვიფიქროთ რომ საქართველოში, ტექნოლოგიური ჩამორჩენის გამო ვითარება სხვანაირია, რომ საქართველოში შესაძლებელია ნამდვილი პირველი მაისი და პროლეტარიატი. თუმცა ეს მოსაზრება მცდარია, გლობალურ სამყაროში დასავლური იდეოლოგოიური წარმოდგენები მოქმედებს ყველგან. არც ტყიბულელი მეშახტე აღიქვავს თავს პროლეტარად, მას არ გააჩნია კლასობრივი კუთვნილების და სოლიდარობის გრძნობა და საკუთარ თავს ლუზერად აღიქვავს. ოცნებობს არა რევოლუციაზე, არამედი იმაზე რომ გახდეს ვინერი. ყავლგასული ტრაციციები ვეღარასოდეს ვერ შეიძენს თავდაპირველ ისტორიულ მნიშვნელობას.